Shprehje shqipe që shkruhen shpesh gabim
Gabimet më të shpeshta nuk janë te fjalët e vetme, po te shprehjet: mirë se erdhe apo mirsevjen? s'e di apo se di? në rregull apo nërregull? Këtu janë 45 shprehje të përditshme — secila me formën e saktë, gabimin e zakonshëm dhe një fjali shembull.
1. Përshëndetje, urime dhe mirësjellje
Shprehjet që shkruhen çdo ditë në mesazhe e kartolina — dhe pikërisht prandaj ngurtësohen gabim. Shumica shkruhen ndaras, edhe pse shqiptohen si një fjalë e vetme.
- 1mirë se erdhejomirsevjenmirseerdhemirë se erdhëMirë se erdhe në shtëpinë tonë!
- 2mirë se ju gjetajomirsegjetamirse ju gjeta— Mirë se erdhët! — Mirë se ju gjeta!
- 3natën e mirëjonaten e mirenat e mirnatënemirëNatën e mirë dhe ëndrra të ëmbla!
- 4për shumë vjetjoper shum vjetpërshumë vjetPër shumë vjet ditëlindjen, xhaxhi!
- 5gëzuar ditëlindjenjogezuar ditlindjengëzuar ditë lindjenGëzuar ditëlindjen, të uroj shëndet e gëzime!
- 6faleminderit shumëjofalemnderit shumefale minderit shumëFaleminderit shumë për ndihmën tuaj.
- 7s'ka përsejoska perseskaperse— Faleminderit që erdhe. — S'ka përse!
- 8ju lutemjojulutemju lutëmJu lutem, a mund të ma dërgoni raportin sot?
- 9më vjen keqjome vjen keqmevjen keqMë vjen keq që nuk arrita dot në kohë.
- 10më faljome falmefalMë fal për vonesën, kisha një takim tjetër.
2. Apostrofi brenda fjalisë
Pjesëzat mohuese s' dhe pyetëse ç' janë shkurtime: s' = nuk, ç' = çfarë. Shkurtimi kërkon apostrof dhe nuk ngjitet me fjalën që pason. Pa apostrof shpesh del një fjalë tjetër që ekziston vërtet (se, çdo), prandaj korrektori nuk e kap gabimin.
- 11s'e dijose disedis'ediS'e di ku e kam lënë çelësin.
- 12s'kam kohëjoskam kohes'kam kohS'kam kohë sot, a mund ta shtyjmë për nesër?
- 13s'do të vijjosdo te vijs'do te viS'do të vij në mbledhje, jam me pushime.
- 14s'më kujtohetjosme kujtohets'mkujtohetS'më kujtohet fare emri i tij.
- 15ç'po bënjocpo bençpo bënç' po bënÇ'po bën atje vetëm?
- 16ç'është kjojoçështë kjoc'eshte kjoÇ'është kjo zhurmë në oborr?
- 17ç'do të thotë≠çdo ditëÇ'do të thotë kjo fjalë në shqip?
- 18s'ka gjëjoska gjes'ka gj— Të kërkoj ndjesë! — S'ka gjë, ndodh.
3. Shprehje që shkruhen ndaras
Këto lokucione përbëhen nga fjalë të veçanta, secila me kuptimin e vet, prandaj ruajnë hapësirën edhe kur shqiptohen pa pauzë.
- 19për shembulljopershembullpër shëmbullDisa fjalë ndërrojnë kuptim me një shkronjë — për shembull, var dhe varr.
- 20në rregulljonërregullne rregullnë regullGjithçka është në rregull, mund të nisemi.
- 21në qoftë sejonëqoftësene qofte senqsNë qoftë se bie shi, e shtyjmë udhëtimin.
- 22me të vërtetëjome te vertetemetëvërtetëme tëvërtetëMe të vërtetë nuk e prisja këtë përgjigje.
- 23para sejoparasepara-seMendo mirë para se të flasësh.
- 24në vend qëjonëvend qëne vend qeNë vend që të ankohesh, provo ta ndreqësh.
- 25sa herë qëjosaherë qësa herqueSa herë që e dëgjoj këtë këngë, më kujtohet vera.
- 26sidoqoftë≠sido që të jetëSidoqoftë, vendimi u mor dhe s'ka kthim prapa.
4. Fjali të përditshme
Ku bien ë-ja, pjesëza të dhe trajtat e shkurtra në të folur — por jo në shkrim.
- 27e dijoedie dijE di përgjigjen, po s'dua ta them.
- 28të duajote duatduaTë dua më shumë se çdo gjë.
- 29do të vijjodo te vidote vijkam me ardhDo të vij nesër në mëngjes te ti.
- 30kam qenëjokam qenkam kenëkam çenëKam qenë dy herë në Prishtinë këtë vit.
- 31ke të drejtëjoke te drejtke tëdrejtëKe të drejtë, e kisha gabim unë.
- 32më duhet të shkojjome duhet te shkojmduhet të shkojMë duhet të shkoj tani, po vonohem.
- 33e kam bërëjoe kam bae kam bereekam bërëDetyrën e kam bërë që dje.
- 34jam duke punuarjojam tue punuejam du ke punuarJam duke punuar, të marr në telefon më vonë.
- 35në shtëpijon'shtëpine shtepinështëpiSonte po rri në shtëpi dhe lexoj.
- 45te≠tekPo shkoj te mjeku.
5. Data, ora dhe shkronja e madhe
Në shqip muajt, ditët e javës, gjuhët dhe kombësitë shkruhen me shkronjë të vogël. Me shkronjë të madhe shkruhen vetëm emrat e përveçëm: Shqipëri, Kosovë, Tiranë.
- 36më 28 nëntor 1912jome 28 Nëntor 1912më 28 NëntorPavarësia u shpall më 28 nëntor 1912 në Vlorë.
- 37e hënë, e martë, e mërkurëjoE Hënë, E Martë, E Mërkurëe hen, e mart, e merkurNë orar shkruhet: e hënë, e martë, e mërkurë.
- 38në orën tetëjone ora tetenë ora tetëTrajnimi fillon në orën tetë të mëngjesit.
- 39gjuha shqipejogjuha ShqipeGjuha ShqipeGjuha shqipe shkruhet me tridhjetë e gjashtë shkronja.
6. Shprehje në email e shkresa zyrtare
Formulat e hapjes dhe të mbylljes së një emaili përsëriten mijëra herë — një gabim këtu shihet nga çdo marrës.
- 40Të nderuar zonja e zotërinjjoTe nderuar zonja e zoterinjTë nderuar Zonja e ZotërinjTë nderuar zonja e zotërinj, ju shkruaj në emër të kompanisë sonë.
- 41Ju faleminderit paraprakishtjoJu falemnderit paraprakishtJu faliminderit paraprakishtJu faleminderit paraprakisht për kohën dhe ndihmën tuaj.
- 42Në pritje të përgjigjes suajjoNe pritje te pergjigjes suajNë pritje të përgjigjjes suajNë pritje të përgjigjes suaj, ju uroj një ditë të mbarë.
- 43Bashkëngjitur po ju dërgojjoBashkangjitur po ju dergojBashkë ngjitur po ju dërgojBashkëngjitur po ju dërgoj faturën dhe kontratën e nënshkruar.
- 44Me respektjoMe rrespektMe RespektMe respekt, Arbër Hoxha
Asnjë përputhje. Provoni një shprehje tjetër.
Po fjalët e veçanta?
Shprehjet mbështeten te fjalët. Të 100 krahasimet drejtshkrimore mbulojnë fjalët e vetme: qytet apo çytet,marr apo mar, faleminderit apofalemnderit.